Een huurovereenkomst registreren betekent haar laten inschrijven bij de administratie van de registratie. Voor een woninghuur is dat gratis, het is verplicht, en de verplichting rust op de verhuurder — niet op de huurder.
De termijn: twee maanden
De verhuurder beschikt over twee maanden vanaf de ondertekening om de overeenkomst te laten registreren. De plaatsbeschrijving, wanneer die bestaat — en ze zou altijd moeten bestaan — wordt tegelijk geregistreerd, eveneens kosteloos.
De registratie gebeurt online via de toepassing van de FOD Financiën, of door neerlegging van de overeenkomst op het bevoegde kantoor.
Wat de registratie beschermt
In de eerste plaats de huurder. Een geregistreerde huurovereenkomst is tegenwerpelijk aan derden: verkoopt de eigenaar het pand, dan neemt de verkrijger de huur over tegen dezelfde voorwaarden en kan hij de huurder niet buitenzetten om er zelf te wonen, behalve onder de voorwaarden die de huurovereenkomst zelf bepaalt.
Een niet-geregistreerde huurovereenkomst biedt die bescherming niet. De verkrijger kan er onder bepaalde voorwaarden makkelijker een einde aan maken.
Ook de verhuurder. De registratie geeft de overeenkomst een vaste datum en voorkomt betwistingen over de precieze inhoud van de clausules.
De sanctie: een huurder die zonder opzeg kan vertrekken
Voor een hoofdverblijfhuur kan de huurder, zolang de overeenkomst niet is geregistreerd, ze beëindigen zonder opzeg en zonder vergoeding. Hij verlaat de woning wanneer hij wil, en de verhuurder heeft geen enkel verhaal voor de resterende periode.
Die sanctie houdt op zodra de registratie is uitgevoerd. Het is een prikkel, geen boete: ze verdwijnt wanneer de verplichting is nagekomen.
Woninghuur, handelshuur: niet verwarren
De kosteloosheid geldt voor huurovereenkomsten die uitsluitend voor bewoning zijn bestemd. Een handelshuur, een kantoorhuur of een gemengde huur vallen onder een andere regeling, met een evenredig registratierecht. Ga de kwalificatie van de overeenkomst na vóór u ervan uitgaat dat de registratie gratis zal zijn.
In de praktijk, voor een verhuurder
- Onderteken de huurovereenkomst en maak de plaatsbeschrijving bij intrede op, tegensprekelijk.
- Verzamel de ondertekende overeenkomst en de plaatsbeschrijving.
- Registreer beide samen, online, binnen twee maanden.
- Bewaar het registratiebewijs bij het dossier van het pand.
In de praktijk, voor een huurder
U hoeft niets te doen, maar u kunt nagaan. Is de huurovereenkomst na twee maanden niet geregistreerd, meld dat dan schriftelijk aan de verhuurder: in de overgrote meerderheid van de gevallen gaat het om een vergetelheid, en de regularisatie beschermt beide partijen. Reageert de verhuurder niet, dan kunt u de overeenkomst zelf registreren — de administratie aanvaardt dat.