Ja, en het moet bestaan vóór de eerste advertentie, niet pas bij het verlijden van de akte. Een woning op de markt brengen zonder geldig energiecertificaat is in de drie Gewesten een overtreding, en de indicator van het certificaat moet in de advertentie zelf verschijnen.
Het document heet EPB-certificaat in Wallonië en Brussel, EPC in Vlaanderen. Het vertaalt de energieprestatie van de woning in een label (een letter, van A tot G of F naargelang het Gewest) en een theoretisch verbruik uitgedrukt in energie per vierkante meter en per jaar.
Wanneer is het verplicht?
Zodra een woning te koop of te huur wordt aangeboden. De verplichting ontstaat bij het op de markt brengen: het certificaat moet beschikbaar zijn vóór de publicatie van de advertentie, en het resultaat ervan moet erin vermeld staan. Een kandidaat-koper of -huurder kan het op elk moment opvragen.
Vervolgens wordt het bij de huurovereenkomst gevoegd of overhandigd bij de verkoop. De notaris controleert de aanwezigheid ervan bij de akte, maar de verplichting begint dus veel eerder.
Wie stelt het op en voor hoe lang?
Het certificaat wordt opgesteld door een erkende certificateur van het Gewest waar het pand ligt. Hij bezoekt de woning, noteert de kenmerken van de schil (isolatie, ramen, dak) en van de installaties (verwarming, warm water, ventilatie), en voert die gegevens vervolgens in de officiële software in die het label genereert.
De geldigheidsduur bedraagt tien jaar, behalve bij werken die de prestatie aanzienlijk wijzigen: een energetische renovatie rechtvaardigt een nieuw certificaat, zowel om in orde te zijn als omdat een beter label een verkoopargument is.
Wat het bevat — en wat het niet zegt
Het certificaat geeft een theoretisch verbruik, berekend op basis van de kenmerken van het gebouw, en niet uw werkelijke factuur. Twee gezinnen in dezelfde woning kunnen sterk verschillend verbruiken. Het is een indicator van de intrinsieke kwaliteit van het pand, niet van uw levenswijze.
Het somt ook, ten indicatieve titel, verbeteringsaanbevelingen op. Die zijn niet bindend, maar geven een idee van de werken die het label zouden doen vooruitgaan.
Drie Gewesten, drie regelingen
Energie is een gewestelijke bevoegdheid: de naam van het document, de schaal van de labels, het formaat van de advertentie en de sancties verschillen tussen Wallonië, het Brussels Gewest en Vlaanderen. Vlaanderen legt bovendien voor bepaalde woningen een renovatieverplichting op na de aankoop, gekoppeld aan het label. Controleer altijd de regeling van het Gewest van het pand bij de overeenkomstige officiële bron, hieronder vermeld.
Waarom het label op de prijs weegt
Sinds energie een zichtbare kostenpost is geworden, beïnvloedt het label rechtstreeks de gepercipieerde waarde: bij vergelijkbare oppervlakte en ligging wordt een slecht gerangschikte woning lager onderhandeld, omdat de koper de kostprijs van de werken inschat. Het label maakt dus deel uit van de kenmerken waarmee u rekening moet houden wanneer u uw pand in de markt van zijn gemeente situeert — net zoals de oppervlakte of de algemene staat.